काठमाडौँ । सूर्यदेव तथा छठी माताको पूजा–आराधना गरी मनाइने चारदिने छठ पर्व सोमबार बिहान उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गर्दै सम्पन्न भएको छ।
नेपालका तराई–मधेससहित काठमाडौँ उपत्यका तथा देशका विभिन्न स्थानमा श्रद्धालुहरूले नदी, पोखरी, तलाउ र जलाशयका किनारमा पुगेर धार्मिक विधिअनुसार पूजा गरेका छन्।
छठ पर्वको अन्तिम दिन बिहानैदेखि व्रतालुहरू जलाशयमा पुगेर उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गर्दै परिवारको सुख, शान्ति, समृद्धि तथा सुस्वास्थ्यको कामना गरेका थिए।
चार दिनसम्म मनाइने पर्वका मुख्य विधि
छठ पर्व धार्मिक आस्था, अनुशासन, पवित्रता र प्रकृतिप्रतिको सम्मानसँग जोडिएको पर्व हो। यो पर्व मुख्यतः चार दिनसम्म विभिन्न विधिअनुसार मनाइन्छ।
-
पहिलो दिन – नहाय–खाय: व्रतालुहरूले स्नान गरी शुद्ध र सात्त्विक भोजन ग्रहण गर्छन्।
-
दोस्रो दिन – खरना: दिनभर उपवास बसेर साँझ विशेष प्रसाद ग्रहण गरिन्छ।
-
तेस्रो दिन – सन्ध्या अर्घ्य: अस्ताउँदो सूर्यलाई नदी तथा जलाशयको किनारमा पुगेर अर्घ्य दिइन्छ।
-
चौथो दिन – बिहानको अर्घ्य: उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिएपछि व्रत समापन गरिन्छ।
सामाजिक तथा सांस्कृतिक महत्त्व
छठ पर्वले परिवार, समाज र समुदायबीचको एकता तथा सद्भावलाई बलियो बनाउने विश्वास गरिन्छ। यस पर्वमा जातीय, भाषिक तथा सामाजिक विविधताबीच सामूहिक सहभागिता देखिन्छ।
विशेषगरी मधेस प्रदेशमा अत्यन्त महत्त्वका साथ मनाइने यो पर्व पछिल्लो समय काठमाडौँ उपत्यकासहित देशका अन्य भूभागमा पनि व्यापक रूपमा मनाउन थालिएको छ।
छठ पर्वका अवसरमा नदी तथा पोखरीका किनारहरू सजाइएका थिए भने विभिन्न स्थानमा स्थानीय समुदाय, स्वयंसेवक र सुरक्षा निकायले व्यवस्थापनमा सहयोग गरेका थिए।
उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पणसँगै यस वर्षको छठ पर्व सम्पन्न भएको छ।