झापा । झापामा जापानी इन्सेफलाइटिस (जेई) अर्थात् मस्तिष्क ज्वरोविरुद्धको विशेष खोप अभियान सोमबारदेखि सुरु भएको छ। स्वास्थ्य कार्यालय झापाका अनुसार जिल्लाका १५ वटै स्थानीय तहमा सञ्चालन हुने अभियानमा ३० वर्ष वा सोभन्दा माथिका ४ लाख ८५ हजारभन्दा बढी नागरिकलाई खोप लगाउने लक्ष्य राखिएको छ। अभियान सेप्टेम्बर २१ देखि अक्टोबर १ सम्म सञ्चालन हुनेछ।
अभियानका लागि करिब ५ लाख ७० हजार डोज खोप व्यवस्थापन गरिएको छ। जिल्लाका १३१ वडामा करिब ९०० वटा खोप केन्द्र स्थापना गरिएको छ भने अभियान सफल बनाउन करिब ५०० स्वास्थ्यकर्मी, ६११ महिला सामुदायिक स्वास्थ्य स्वयंसेविका र ३ हजारभन्दा बढी सामुदायिक स्वयंसेवक परिचालन गरिएको स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ।
झापामा जेई संक्रमण र मृत्यु बढेपछि अभियान
स्वास्थ्य कार्यालयका अनुसार झापामा हालसम्म १३ जनामा जापानी इन्सेफलाइटिस संक्रमण पुष्टि भएको छ, जसमध्ये ७ जनाको मृत्यु भएको छ। मृत्यु भएका कुनै पनि व्यक्तिले यसअघि जेई खोप नलगाएको स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ। यही अवस्थालाई ध्यानमा राख्दै संक्रमणको जोखिम घटाउन जिल्लाव्यापी खोप अभियान सञ्चालन गरिएको हो।
स्वास्थ्य कार्यालय झापाका प्रमुख बृजकुमार दासले लक्षित उमेर समूहका नागरिकलाई अभियानमा सहभागी भएर खोप लगाउन आग्रह गरेका छन्। स्थानीय तह, स्वास्थ्य संस्था र समुदायसँग समन्वय गरी सबै योग्य नागरिकसम्म खोप पुर्याउने तयारी गरिएको उनको भनाइ छ।
लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्ने रोग
जापानी इन्सेफलाइटिस संक्रमित Culex प्रजातिको लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्ने भाइरल रोग हो। संक्रमित सुँगुर तथा चराचुरुङ्गीबाट लामखुट्टेमा भाइरस पुग्न सक्छ र त्यसपछि लामखुट्टेको टोकाइबाट मानिसमा संक्रमण सर्न सक्छ।
रोग गम्भीर अवस्थामा पुगेमा मस्तिष्कमा असर पर्न सक्छ। त्यसैले संक्रमण रोकथामका लागि खोपसँगै लामखुट्टेको टोकाइबाट बच्ने, घर वरपर पानी जम्न नदिने तथा स्वास्थ्यसम्बन्धी सावधानी अपनाउने कार्य महत्वपूर्ण मानिन्छ।
कसले खोप नलगाउने?
स्वास्थ्य कार्यालयका अनुसार गर्भवती महिला तथा यसअघि खोप लगाएपछि गम्भीर एलर्जी भएका वा खोपका कुनै सामग्रीप्रति गम्भीर एलर्जी भएका व्यक्तिले खोप लगाउनुअघि स्वास्थ्यकर्मीको सल्लाह लिनुपर्नेछ। हाल ज्वरो आएका व्यक्तिले पूर्ण रूपमा निको भएपछि खोप लगाउन सक्ने बताइएको छ।
स्वास्थ्य अधिकारीहरूले अभियानलाई सफल बनाउन स्थानीय सरकार, स्वास्थ्यकर्मी, महिला स्वास्थ्य स्वयंसेविका तथा समुदायको सक्रिय सहभागिता आवश्यक रहेको बताएका छन्।
झापामा जेई संक्रमणका कारण मृत्यु भएका सबै व्यक्तिले खोप नलगाएको तथ्य सार्वजनिक भएपछि सुरु गरिएको यो अभियानले जोखिममा रहेका ठूलो जनसंख्यालाई रोगबाट जोगाउने उद्देश्य राखेको छ।
