एजेन्सी । विश्वका तीन प्रमुख शक्ति राष्ट्र अमेरिका, चीन र रुसका राष्ट्रप्रमुखबीच आगामी नोभेम्बर १९ मा चीनको शेन्जेन सहरमा ऐतिहासिक त्रिपक्षीय भेटवार्ता हुने भएको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प, चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङ र रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनबीच हुन लागेको यो भेटवार्ता तीनै नेताको पहिलो औपचारिक त्रिपक्षीय बैठकका रूपमा हेरिएको छ।
चीनको विदेश मन्त्रालयले सोमबार बैठकको औपचारिक पुष्टि गरेको हो। यसअघि अमेरिकी ह्वाइट हाउस र रुसी क्रेमलिनले पनि भेटवार्ताको तयारीबारे जानकारी दिएका थिए।
के–के विषयमा छलफल हुन सक्छ?
यस बैठकमा अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षा, आणविक हतियार नियन्त्रण, विश्व शक्ति सन्तुलन तथा क्षेत्रीय द्वन्द्वका विषयले प्राथमिकता पाउने अपेक्षा गरिएको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले आणविक हतियारको भण्डारण घटाउने विषयमा छलफल गर्न चाहेको अमेरिकी अधिकारीहरूले बताएका छन्। इरानसँग सम्बन्धित युद्धको विषय पनि अमेरिकी पक्षले उठाउन सक्ने बताइएको छ।
यद्यपि, रुस–युक्रेन युद्धका विषयमा छलफल हुने वा नहुनेबारे अमेरिकी अधिकारीहरूले फरक संकेत दिएका छन्। युक्रेनको भविष्यसम्बन्धी निर्णयमा युरोपेली राष्ट्रहरूको सहभागिता हुनुपर्ने धारणा पनि अन्तर्राष्ट्रिय बहसमा रहेको छ।
विश्व राजनीतिमा किन महत्त्वपूर्ण?
अमेरिका, चीन र रुस विश्व राजनीतिका अत्यन्त प्रभावशाली शक्ति राष्ट्र हुन्। यी तीन देशबीचको सम्बन्धले अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षा, व्यापार, प्रविधि, ऊर्जा बजार र सैन्य रणनीतिमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्न सक्छ।
विशेषगरी अमेरिका र रुसबीचको आणविक हतियार नियन्त्रणसम्बन्धी सहमति तथा चीनको बढ्दो विश्वव्यापी प्रभावका कारण यस बैठकलाई विशेष महत्त्वका साथ हेरिएको छ।
चीनमा आयोजना हुने एसिया प्रशान्त आर्थिक सहयोग (APEC) शिखर सम्मेलनको सन्दर्भमा हुन लागेको यस भेटवार्ताले आगामी दिनमा विश्व कूटनीतिक सम्बन्धमा नयाँ दिशा दिन सक्ने विश्लेषण गरिएको छ।
तर बैठकबाट ठोस सम्झौता हुन्छ वा हुँदैन भन्ने विषय भने अहिले नै निश्चित भइसकेको छैन।