काठमाडौं, १ सेप्टेम्बर २०२६।
गत अगस्ट २६ गते रसुवाको भोटेकोशी क्षेत्रमा आएको विनाशकारी बाढीपछि नेपालमा मृत्यु हुनेको संख्या एक हजार नाघेको छ। बाढी तथा त्यसबाट उत्पन्न विनाशकारी बाढी–पहिरोले रसुवा, नुवाकोट, धादिङ, चितवन, नवलपरासी लगायतका जिल्लामा ठूलो जनधनको क्षति पुर्याएको छ।
प्राप्त पछिल्लो विवरणअनुसार नेपालमा १,००३ जनाको मृत्यु भएको छ भने ३,९१६ जना अझै बेपत्ता रहेको रिपोर्ट गरिएको छ। उद्धार तथा खोजी कार्यमा नेपालका सुरक्षा निकायसँगै छिमेकी मुलुक चीन र भारतका विशेषज्ञ टोलीसमेत परिचालित छन्।
बाढीका कारण दुर्गम हिमाली क्षेत्रमा सडक, पुल, सञ्चार तथा विद्युत् संरचनामा गम्भीर क्षति पुगेको छ। विशेषगरी रसुवा र नुवाकोटका जलविद्युत् आयोजनामा कार्यरत ठूलो संख्याका श्रमिक सम्पर्कविहीन भएपछि सुरुङ तथा आयोजनास्थलमा खोजी कार्यलाई प्राथमिकता दिइएको छ।
नेपाल सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी बलले हेलिकोप्टर, ड्रोन, खोज तथा उद्धार उपकरण र विशेष टोली परिचालन गरी प्रभावित क्षेत्रमा उद्धार तथा राहत वितरण गरिरहेका छन्। पछिल्लो विवरणअनुसार ११ हजारभन्दा बढी मानिसको उद्धार भइसकेको छ।
यसैबीच, बाढीबाट प्रभावित क्षेत्रमा बेपत्ता व्यक्तिको खोजी, शव पहिचान तथा व्यवस्थापन र राहत वितरणलाई थप प्रभावकारी बनाउन सरकार तथा सुरक्षा निकायले समन्वय बढाएका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग पनि विस्तार हुँदै गएको छ।
विशेषज्ञहरूले हिमाली क्षेत्रमा बढ्दो जलवायु परिवर्तन, हिमनदी तथा हिमतालसम्बन्धी जोखिम र कमजोर पूर्वसूचना प्रणालीका कारण यस्ता विपद्को जोखिम बढ्दै गएको बताएका छन्। पछिल्लो विपद्ले नेपालमा उच्च हिमाली क्षेत्रमा पूर्वसूचना प्रणाली, जोखिम नक्साङ्कन, आपत्कालीन उद्धार क्षमता र पूर्वतयारीलाई थप सुदृढ बनाउनुपर्ने आवश्यकता पुनः उजागर गरेको छ।
उद्धार टोलीहरूले अझै पनि दुर्गम तथा प्रभावित क्षेत्रमा खोजी कार्य जारी राखेका छन्। प्रभावित परिवारहरूले आफ्ना आफन्तको अवस्थाबारे जानकारी पर्खिरहेका छन् भने सरकारले राहत, पुनःस्थापना र क्षतिग्रस्त पूर्वाधार पुनर्निर्माणलाई आगामी प्राथमिकताका रूपमा अघि बढाउनुपर्ने देखिएको छ।